Uzaq qalaktikadan gələn xray şüalarının mənşəyi araşdırılır


Digərləri 11 Sen 2019 18:04:00 54 0

Uzaq qalaktikadan gələn xray şüalarının mənşəyi araşdırılır

ABŞ-ın Aeronavtika və Kosmik Tədqiqatlar Agentliyinin (NASA) alimləri uzaq qalaktikada mavi və yaşıl x-ray şüalarının mənşəyini araşdırıblar. Tədqiqatçılar sirli işıqların bu qədər parlaq olmasının səbəbini öyrənmək istəyiblər. Onlar müəyyən ediblər ki, ULX-4 tipli bu şüalar Yer kürəsindən 22 milyon il uzaqlıqda yerləşən "Atəşfəşanlıq Qalaktikası"ndan gəlir.

Son.az AZƏRTAC-a istinadən bildirir ki, "Atəşfəşanlıq Qalaktikası"ndan (NGC 6946) yayılan mavi ə yaşıl rəngli şüalar rəqəmsal səma qurğusu ilə NASA-nın "NuSTAR" rəsədxanasında qeydə alınıb. Lakin müəyyən edilib ki, bu ULX şüaları əvvəlkilərə nisbətən daha qısaömürlüdür. Belə ki, 10 gün müddətində NASA-nın "NuSTAR" və "Çandra" teleskopları tez-tez əmələ gələn və itən şüaları çətinliklə qeydə ala biliblər. Tədqiqatçılar bildiriblər ki, həmin işıqların mənşəyini müəyyən etmək üçün 10 gün çox az müddətdir və bu şüalar qara dəlik, yaxud neytron ulduzları da ola bilərdi.

Avqustda aparılan tədqiqatlar zamanı alimlər bu şüaların qara dəlik tərəfindən udulan parlaq ulduz olduğunu da ehtimal ediblər. Qara dəliyin qravitasiyası ulduzu parçalara ayırır və bu prosesdə fırlanma gücü nəticəsində milyonlarla dərəcəlik temperatur, habelə x-ray radiasiyası əmələ gəlir. Lakin qara dəlik adətən 10 gün müddətinə ulduzları parçalayıb məhv edə bilir. ULX-4 şüalarının ani parlaması və itməsi isə, NASA-nın qənaətinə görə, onun bir neçə ulduzu anidən udmasının əlamətidir. Alimlər qeyd edirlər ki, ULX-4 neytron ulduzların da işığı ola bilər. Nəhəng olmayan bu ulduzlar qara dəlik tərəfindən ani udula və parçalana bilmədiyindən qeyri-adi dərəcədə sıx kürə şəklində Günəşin 12 mil radiusunda parlaq işıq saçır.

NASA-nın alimləri bildirirlər ki, neytron ulduzlar maqnit sahəsində o qədər sürətlə fırlanır ki, digər ulduzlardan gələn maneələr fonunda ətrafa parlaq x-ray işıqları yayılır. Lakin həmin şüaların mənşəyi qalaktikalararası sirr olaraq qalır.

(adsgarden = window.adsgarden || []).push({});
Bal yarmarkasına çıxarılacaq məhsulların keyfiyyətinə nəzarət ediləcək like
  • 11 Sen 18:01  
Digərləri Bal yarmarkasına çıxarılacaq məhsulların keyfiyyətinə nəzarət ediləcək

Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi (AQTA) 28 sentyabr-18 oktyabr tarixlərində ke

arrow Ətraflı
Sumqayıtda qadını maşın vurdu like
  • 11 Sen 17:59  
Digərləri Sumqayıtda qadını maşın vurdu

Sumqayıt şəhərində piyadanın ölümü ilə nəticələnən yol qəzası ba

arrow Ətraflı
BDU ilə Ural Federal Universiteti arasında anlaşma memorandumu imzalanıb like
  • 11 Sen 17:57  
Digərləri BDU ilə Ural Federal Universiteti arasında anlaşma memorandumu imzalanıb

Azərbaycan-Rusiya nümayəndə heyətlərinin işgüzar görüşü olub.

arrow Ətraflı
Azərbaycanlı aparıcıdan İLGİNC ADDIM like
  • 11 Sen 17:57  
Şou-biznes Azərbaycanlı aparıcıdan İLGİNC ADDIM

Radio aparıcısı Kazım Sübhan ilginc addımı ilə diqqət çəkib.

arrow Ətraflı
AzTVnin qəzaya düşən işçilərindən yazdı  “Narkoman, az sonra qatil edəcəklər” like
  • 11 Sen 17:51  
Şou-biznes AzTVnin qəzaya düşən işçilərindən yazdı “Narkoman, az sonra qatil edəcəklər”

AzTV-nin bədii rəhbəri Ranar Musayev ötən gün qəzaya düşən kanal əmə

arrow Ətraflı
Sakit okeanın suları təhlükəli səviyyəyə qədər istiləşib like
  • 11 Sen 17:49  
Digərləri Sakit okeanın suları təhlükəli səviyyəyə qədər istiləşib

"Sakit okean sularının istilik dalğası-2019": alimlər aşkar edil

arrow Ətraflı
Sosial şəbəkədən çox istifadə edənlər üçün “Nar”dan əla fürsət like
  • 11 Sen 17:47  
Digərləri Sosial şəbəkədən çox istifadə edənlər üçün “Nar”dan əla fürsət

İnternet və sosial şəbəkədən çox istifadə edənlər üçün ən sərfə

arrow Ətraflı
Bakıda yolayrıcının keçilməsi qaydalarının pozulması qəzalara səbəb oldu like
  • 11 Sen 17:44  
Digərləri Bakıda yolayrıcının keçilməsi qaydalarının pozulması qəzalara səbəb oldu

Bakıda yolayrıcının keçilməsi qaydalarının pozulmasına görə baş ver

arrow Ətraflı
UNEC rektoru canlı yayımda valideynlərin suallarını cavablandıracaq like
  • 11 Sen 17:41  
Digərləri UNEC rektoru canlı yayımda valideynlərin suallarını cavablandıracaq

UNEC-in rektoru, professor Ədalət Muradov I kursa qəbul olan tələbələrin

arrow Ətraflı
Manatın sabaha MƏZƏNNƏSİ like
  • 11 Sen 17:41  
Digərləri Manatın sabaha MƏZƏNNƏSİ

Sentyabrın 12-nə manatın məzənnəsi açıqlanıb.

arrow Ətraflı
"Unudulmayanlar" davam edir like
  • 11 Sen 17:39  
Kriminal "Unudulmayanlar" davam edir

Beynəlxalq Muğam Mərkəzi  muğam sənətimizin təbliği istiqamətində ç

arrow Ətraflı
Azərbaycanda zəlzələ oldu like
  • 11 Sen 17:37  
Digərləri Azərbaycanda zəlzələ oldu

Lənkəran rayonunda zəlzələ olub.

arrow Ətraflı
Şəmkirdə əl qumbarası tapılıb (FOTO) like
  • 11 Sen 17:35  
Digərləri Şəmkirdə əl qumbarası tapılıb (FOTO)

Şəmkirdə otlaq sahədə F-1 əl qumbarası aşkarlanıb.

arrow Ətraflı
Kişi arvadı ilə birləşib sevgilisinin başına oyun açdı like
  • 11 Sen 17:34  
Kriminal Kişi arvadı ilə birləşib sevgilisinin başına oyun açdı

Masallı rayon polis şöbəsində dava salmaqda ittiham olunan 1976-cı il təv

arrow Ətraflı